درمان بیماریها با ورزش

عناوین ذیل با حرکات ورزشی خاص درمان می شوند :

1 – آرتروز گردن

2 – دیسک کمر

3 – پاره گی ودرد مینیسک زانو

4 – کشیدگی رباطهای زانو

5 – سیاتیک

6 – فلج حرکتی (CP  )

7 – بیماری ام اس

8 – بیماری قند

9 – بیماری چربی

10 – بیماری قلب و عروق

11 – بیماری تنگی نفس ( آسم )

12 – بیماری کم خونی

13 – چاقی و لاغری

14 -  استرس وافسردگی ( اضطراب )

15 – اعتماد بنفس

16 – نابهنجاریهای جسمانی و ضعفهای عضلانی (پشت گرد- پشت گود – پشت صاف – اسکولیوز – کف پای صاف – پا ضربدری – پا پرانتزی – شست کج – سر بجلو )

17 – هماهنگی عصب و عضلات

18 – پیشگیری از دردهای زانو و کمر در زمان پیری

19 – اصول صحیح و درست انجام حرکات ورزشی

حقوق ورزشی

بسمه تعالی

حقوق ورزشی

دراصل سوم قانون اساسی جمهوری اسلامی توجه خاصی به ورزش شده و تصمیم و گسترش ورزش را به قدر آموزش و پرورش و آموزش عالی و در کنار آنها مورد توجه قرار داده است .

بند 3 اصل سوم : آموزش و پرورش و تربیت بدنی رایگان برای همه در تمام سطوح و تسهیل وتعلیم آموزش عالی .

اصل 31 : دولت موظف است وسایل آموزش و پرورش رایگان را برای همه ملت تا پایان دوره متوسطه و وسایل تحصیلات عالی را تا سر حد خودکفایی کشور به طور رایگان گسترش دهد .

 

ماده 42 از قانون مجازات عمومی مصوب 1352:

حوادث ناشی از عملیات ورزشی مشروط به این که سبب آن حوادث ، نقض مقررات مربوط به آن ورزش نباشد جرم تلقی نشود ...
بعد از انقلاب اسلامی قانونگذار چون قانون مذکور را مغایر با اصول و موازین اسلامی ملاحظه ننموده است با تغییری مختصربند 3  ماده 32 راتحت عنوان حوادث ورزشی در سال 1361 به تصویب رساند .

دربند 3 قانون 32 عدم تعارض مقررات ورزشی با موازین شرعی به ماده مذکور اضافه و در قانون مجازات اسلامی مصوب 8/5/1370 کمیسون امور قضایی و حقوق مجلس شورای اسلامی و 7/9/1370 مجمع تشخیص مصلحت نظام اسلامی تحت عنوان ماده 59 به شرح زیر به اعمال و حوادث ناشی از ورزش توجه گردیده است :

بند 3 ماده 59 : اعمال زیر جرم محسوب نمی شود :

* "حوادث ناشی از عملیات ورزش مشروط بر این که سبب آن حوادث نقض مقررات مربوط به آن ورزش نباشد و این مقررات هم با موازین شرعی مخالفت نداشته باشد . "

 

مبنای قانونی حوادث ناشی از عملیات ورزشی :

 

1 – هدف اصلی و اساسی عملیات ورزشی : پرداختن به امر ورزش به منظور تقویت جسم و روح در افراد کشور است نه اعمال مجرمانه وغیر قانونی .

2 – رضای قلبی و قصد طرفین برای فعالیت ورزشی : در واقع با رضایت و موافقت هر دو ورزشکار عملیات ورزشی صورت گرفته و حالا صدمات و جراحاتی هم به یک طرف یا طرفین وارد آید جرم محسوب نمی شود.  

3 –مقررات ورزشی و رعایت آن مقررات از جمله موانع سوء استفاده از قانون مذکور است : توضیح آنکه حوادث ورزشی و صدمات ناشی از آن در صورتی که رعایت مقررات و ضوابط آن ورزش خاص در آنها رعایت شده باشد جرم نبوده و بر عکس چنانچه در اثر نقض مقررات در ورزش حادث گردد ، جرم    می باشد و ورزشکار متخلف برحسب شدت و ضعف آسیب مجازات خواهد شد .

4 – مقررات و موازین ورزشی : در مواردی که قانون و مقررات و قواعد مدونی وجود ندارد قاضی با مراجعه به عرف و عادات مسلم جامعه و استعلام نظر از کارشناسان ذیصلاح آن ورزش و کشف این مطلب که حادثه در نتیجه نقض مقررات ورزشی بوده یا خیرحکم شایسته قضایی صادر خواهد کرد .

5 – موازین شرعی در قانون : از دیدگاه اسلام ، ورزش وسیله ایست برای بهتر کار کردن و جنگیدن در راه آرمانهای مقدس خدایی و بهتر کار کردن برای تقرب خدا . بنابراین ورزش هایی که در جهت خلاف این موارد و هدفشان آزار شخصی یا غیره است دارای اشکال شرعی بوده و مورد تایید نمی باشد مثل کشتی کج و ...

6 – مکان در حوادث ورزشی : اعمال ورزشی بایستی در مکان خاص خود انجام شود و درغیر از مکان ورزشی خاص آن رشته جرم محسوب می شود .مثال کشتی در سالن کشتی و روی تشک باید صورت گیرد .

7 - زمان در حوادث ورزشی : اگر حوادث ورزشی در زمان مورد نظر خاص رشته ورزشی اتفاق افتد جرم اتفاق نیفتاذه است .

ورزشها از نظر زمان به دو دسته تقسیم می شوند :

 دسته اول : رشته های ورزشی که دارای زمان مشخصی هستند و بایستی در همان زمان مشخص که مقررات معین نموده انجام گیرد ( زمان شروع و پایان معین ) مانند فوتبال و کشتی و...

دسته دوم : رشته های  ورزشی که محدودیت زمانی ندارند مانند والیبال تنیس و تنیس روی میز و....( شروع گیم یا بازی مشخص ولی پایان گیم یا بازی بستگی به شرایط خاص خود دارد . )

8 – عمدی یا غیر عمدی بودن یک حرکت ورزشی : یک حرکت ورزشی خلاف مقررات در اصل مسئولیت تخلف ورزشکار تاثیری نداشته ولی عمدی یا غیر عمدی بودن آن در مقدار و میزان مجازات موثر خواهد بود (اگر عمدی باشد موجب قصاص می شود و چنانچه غیر عمدی باشد مرتکب به سایر مجازاتهای محکوم خواهد شد . )

9 – مقررات ورزشی ناظر بر وسایل ، ابزار و تجهیزات : وسایلی که ورزشکاران یا در محیطهای ورزشی مورد استفاده قرار می گیرد بایستی مطابق استاندارد و ضوابط مدیریت یا فدراسیون مربوطه باشد چنانچه از تجهیزات لازم استفاده نشود در صورت ایجاد صدمه مسئولیت جزایی متوجه ورزشکار و مربی وداور و... خواهد بود . مانند استفاده از تور مخصوص برای پرتاب دیسک یا چکش مورد تایید می باشد ولی عدم استفاده از آن در صورت بروز حادثه و صدمه به ورزشکار یا افراد دیگر جرم به حساب می آید .

تذکر : اگر در هنگام پرتاب دیسک یا چکش و... افرادی در محوطه غیر مجاز ایستاده اند اجازه نادرست داور یا مربی رافع مسئولیت ورزشکار پرتاب کننده نیست علاوه بر ورزشکار خاطی مربی یا داور نیز مسئول خطای خود خواهد بود.

10 – مسئولیت مدیران در ورزش : مدیریت در ورزش بر حسب اختیارات مدیران مسئولیتهایی نیز متوجه آنان است و قصور هر مدیر در انجام وظایف خویش و کنترل و رهبری خود نسبت به همکاران زیر مجموعه چنانچه موجب حادثه ای گردد مسئولیت کیفری برای مدیر یا رئیس مربوطه بهمراه خواهد داشت .

11 – خودداری از کمک به مصدومین در محیط ورزش : کسانی که از کمک به مصدومین امتناع نمایند ودر اقدام ورساندن آنها به مراکز درمانی قصور و تعلل نموده اند بر حسب مورد و میزان امتناع به مصدوم به حبس از 1 تا 3 سال محکوم می گردند بدون آنکه کوچکترین تقصیر یا نقشی در ایجاد حادثه داشته باشند .

12 – مسئولیت مدنی در ورزش : هرگاه شخصی یا اشخاصی ناگزیر از جبران خسارت دیگری باشد گفته

می شود در برابر او دارای مسئولیت مدنی است مسئولیت مدنی یا به موجب قرارداد می باشد یا خارج از قرارداد . نتیجه اینکه در صدمات بدنی ناشی از خطا یا تخلف چه قرارداد باشد یا نباشد جبران خسارت بر عهده کسی است که در اثر تقصیر و بی احتیاطی و بی مبالاتی وی ایجاد خسارت گردیده است .

13 – آموزش در ورزش و توجه قانون به تعلل در امر آموزش و صلاحیت مربیان : امروزه آموزش در ورزش و آموختن به نوجوانان و جوانان و مربیان و داوران مهمترین رسالت ورزش است البته ضعف ناچیز در امر آموزش چنانچه همراه با سانحه یا حادیه ای نباشد قابل طرح در محاکم و مراجع ذیصلاح نیست مگر آنکه معلم یا مربی یامدرس آموزشی تعهداتی داشته و به آن تعهدات عمل نکرده باشد .

14 – عدم صلاحیت فنی مربی : مربی یا معلم اگر دارای تخصص لازم ( کارت مربیگری) در رشته ورزشی خاصی نباشد مسئول است مانند اینکه معلم یا مربی وزنه برداری برای تعلیم شنا و  معلم یا مربی شنا برای تعلیم پرتابها بکار گرفته شوند و در صورتی که حادثه ای بوجود آید مسئول خواهند بود .

15 – مسئولیت بررسی صلاحیت مربی به عهده مدیران است : بنابر این مدیران مسئول اعمال دیگران نیز هستند و بررسی صلاحیت اخلاقی مربیان هم  با کسانی است که به دستور آنها به کار گرفته شده اند .

16 – عدم رعایت اصول آموزشی ( اصل اطمینان از سلامتی ) : برای معلم و مربی آموزش دهنده ورزش داشتن صلاحیت لازم است ولی کافی نیست و شرط کافی سوای صلاحیت داشتن ، سلامتی  و توجه به سلامت ورزشکار در فعالیتهای ورزشی است پس اگرمعلم یا مربی بدون اطلاع از سلامت ورزشکار(دانش آموز) آنها را به فعالیت ورزشی واداردو سانحه یا حادثه ای برای شاگرد بیمار بوجود آید که سبب آن بیماری بوده است قانون مسئولیت را متوجه معلم یا مربی می داند .

 *  برای رسیدن به چنین اطمینانی لازم است اقدامات زیر انجام شود :

الف ) مطالعه پرونده پزشکی دانش آموزان .

ب ) ارائه فرمهای ساده و اخذ سابقه بیماریهای شاگردان .

ج ) بررسی و ملاحظه یا دقت و مشاهده نزدیک وضعیت جسمی شاگردان .

د ) پرسش از شاگردان در خصوص سلامت آنها و دیگر اقدامات احتیاطی .

17 – مراقبت از ورزشکاران در فعالیتهای ورزشی : معلم یا مربی در تمام اوقات و دقایق به عنوان سرپرست دلسوز ووظیفه شناس بایستی مراقبت و محافظت از شاگردان خود را به عهده گیرد چنانچه ورزشکاری در نتیجه تعلل و سهل انگاری معلم یا مربی صدمه ای ببیند قانون معلم یا مربی را مسئول می شناسد .

 

18 – حضور در محل فعالیتهای ورزشی برای مربیان و معلمان ضروری است .

 

19 – مراقبت مربیان محدود به فعالیتهای ورزشی نیست .

 

20 – کثرت ورزشکاران و تاثیر تعداد در مسئولیت مدنی : تعداد بیش از حد متعارف ورزشکاران در یک کلاس موضوع نظارت و مراقبت را کم رنگ نموده و ضریب اطمینان برای جلوگیری از وقوع حوادث را پایین

 می آورد .

21 – شناخت قابلیتها توسط مربیان : مقصود از قابلیتهای ورزشکار شناسایی قدرت بدنی و فیزیک بدنی و مهارتهای فنی وزن ، قد ، سن ، هوشمندی ، شگرد ، خلاقیتها و ابتکارات او در فعالیتهای ورزشی است .

22 – ایمنی و سلامت اسباب و لوازم ورزشی : بنابر این اطمینان حاصل کردن از سلامت اسباب و لوازم ورزشی ، غیر مجاز نبودن و خطرناک نبودن آنها به موجب مقررات به عهده مربیان و معلمان ورزشی ، داوران ، سرپرستان می باشد .

23 – بازدید وسایل شخصی ورزشکاران الزامیست : بازیکن یا ورزشکار نباید از هیچ وسیله شخصی یا ابزار ورزشی شخصی که مغایر مقررات و ضوابط ورزشی و بالقوه خطرناک باشد یا امکان وقوع سانحه ای را با استفاده از آن پیش بینی نموده استفاده نماید . مربیان و داوران موظفند از استفاده ورزشکار از اینگونه وسایل جلوگیری نمایند مانند: کفش ، راکت ، کلاه ایمنی ، دوچرخه ، موتور و ....

24 – اماکن ورزشی و خطرات آنها : شرایط ایمنی اماکن ورزشی برابر قوانین و آیین نامه ها و مقررات ورزشگاهاست مربیان و داوران و سرپرستان در این مورد با بررسی و بازرسی از اماکن دقت کافی بایستی به عمل آورند . مانند :

* فیکس کردن دروازه های فوتسال و هندبال در مدارس

 * پوشش میله ها و موانع در اطراف زمینهای ورزشی

*  فاصله حداقل یک متر خطوط زمینهای ورزشی  از مواتع ، دیوار و پله ها

* رفع چاله و کنده کاریهاو موانع  درفضای ورزشی و مسطح نمودن آن

* پوشش و نصب تور یا نرده آهنی روی شیشه و پنجره ها ی اطراف زمینهای ورزشی

 25 – توجه به شرایط جوی : فعالیتهای ورزشی که در شرایط جوی نامساعد انجام می شود در صورتی که منجر به صدمه شود مسئولیت قانونی برای سرپرست ،مدیر ، مربی ( معلم ) و داور ایجاد و به میزان خسارت وارده ملزم به جبران می شوند . مانند بازی در روزهای بارانی و برفی اگر منجر به حادثه ای شود عوامل فوق مسئول خواهند بود .

 

 

 

                                                                                   تهیه و تنظیم : رضا خلیلی

 

حرکت شناسی

حرکات ورزشی مجاز و غیرمجاز(ممنوع)
در حال حاضر ورزش به صورت علم گسترد ه ای درآمده و ضروری است که در برنامه ریزی ورزش از مدارس تا سطوح بالاتر در کنار برنامه های عملی به برخی از جنبه های ضروری تئوری آن نیز پرداخته شود .
 ورزشی سودمند است که براساس توجه به ساختار عضلانی اسکلتی و در نظر گرفتن محدودیت های خاص در بعضی افراد برنامه ریزی و انجام شود. تمام حرکات ورزشی سودمند نیستند و ضرر ناشی از انجام برخی از حرکات بیشتر از فایده آنهاست .

هدف ازورزش کردن :سلامتی ( کل اندام )– قهرمانی – تناسب و زیبایی اندام - درمان بیماری خاص
عوامل موثر در برنامه ریزی : سن – قد – وزن - جنسیت
* مفصل : محل اتصال دو سر استخوان
* سطوح حرکتی : ساجیتال ( سهمی ) – فرونتال ( عرضی ) – هوریزونتال ( افقی )
* محورهای حرکتی : محور افقی فرونتال  - محور افقی ساجیتال – محور عمودی ورتیکال
*حرکات روی سطح وحول محور انجام می گردد .
* حرکات اندامهای بدن :
1 -  روی سطح ساجیتال و حول محور فرونتال :
       فلکشن ( خم شدن ) – اکستنشن ( باز شدن ) –  هایپر فلکشن – هایپر اکستنشن
2 - روی سطح فرونتال و حول محور ساجیتال :
       آبداکشن ( دور شدن ) – آداکشن ( نزدیک شدن ) - هایپر آبداکشن - هایپر آداکشن
3 -  روی سطح هوریزونتال و حول محور ورتیکال :
      چرخش به چپ –  چرخش به راست -  چرخش داخلی -  چرخش خارجی – سوپینیشن - پرونیشن
* - دامنه حرکتی : به مقدار حرکتی که می تواند در یک سطح از سطوح سه گانه ( سهمی – عرضی – افقی ) انجام گیرد.

* - حرکت در مفاصل به سه عامل بستگی دارد :
1 –  ساختمان استخوانی مفصل
2 –  مقدار حجم غیر استخوانی نزدیک مفصل
3 –  خاصیت کشش پذیری عضلات و رباطها

*   عوامل محدود کننده حرکات در مفاصل :
1 – لیگامنتهای اطراف مفصل ( هم استحکام دهنده مفاصل و هم دامنه طبیعی حرکت در مفاصل را حفظ می کنند )
2 – برخوردهای استخوانی در مفاصل مثل زائده آرنجها
3 – عضلات  ( عضلات  با انقباضات خود و حجیم شدن توده عضلانی و قرار گرفتن بین دو استخوان تشکیل دهنده مفصل از دامنه        حرکتی آن می کاهند )
* مفاصل متحرک  بدن :
1 – مفصل کروی ( سه محوره ) = مفصل شانه - ران -  قاپ و ناوی
2 – مفصل لقمه ای ( دو محوره ) = زانو( محور فرونتال و ورتیکال ) - مچ دست ( محور فرونتال و ساجیتال )
3 – مفصل  زینی ( دو محوره ) = مفصل اولین استخوان کف دست با شصت دست (محور فرونتال و ساجیتال )
4 – مفصل قرقره ای یا لولایی ( یک محوره ) = آرنج ( محور فرونتال )
5 – مفصل استوانه ای ( یک محوره ) = مهره اول و دوم گردن – مفصل فوقانی زند اعلی و اسفل ( محور ورتیکال )
6 – مفصل مسطح ( بدون محور ) = زوائد مفصلی مهره ها – استخوانهای مچ دست
 

حرکات ورزشی مجاز و غیرمجاز(ممنوع)

اصول کلی انجام تمرین های ورزشی:
  * قبل از انجام تمرین، بدن باید حداقل به مدت پنج تا ده دقیقه گرم شود.
*   از خم کردن بیش از حدمفاصل به خصوص گردن و زانو پرهیز شود.
  *  از چرخاندن ناگهانی گردن و ستون فقرات پرهیز شود.
 *  از انجام حرکات چرخشی یا حرکاتی که باعث فشار از پهلو به مفصل زانو می شوند، پرهیز شود.
 *  از انجام کشش های عضلانی به صورت ضربه ای ( انفجاری ) خودداری شود و کشش به صورت فشار پیوسته و یکنواخت اعمال شود.
 * انجام کشش ها به صورت ناگهانی ممنوع است. کشش ناگهانی باعث پاره شدن فیبر های عضله و در نهایت کوتاه تر شدن عضله      می شود.
 * هر حرکتی که باعث درد شود یا آن را تشدید کند ممنوع است
 * بعد از تمرین، نباید فعالیت به طور ناگهانی قطع شود، بلکه اتمام فعالیت به هفت تا ده دقیقه زمان نیاز دارد.
* در صورت پیدا شدن علایم زیر تمرین به سرعت قطع شود:
۱ - احساس ناراحتی یا درد قابل توجه
۲ - درد قفسه سینه
۳- تنگی نفس شدید
4- نامنظم شدن ضربان قلب
* حرکتها و نرمشهای ممنوع :
1 - چرخش زانو به داخل وخارج – چرخش زانو بصورت جفت
2 – چرخش کامل و نیم دایره گردن – حرکت انفجاری گردن به چپ و راست و جلو و عقب
3 – چرخش کامل کمر ( قوس زیاد ) - حرکت انفجاری کمر به چپ و راست و جلو و عقب
4 – راه رفتن روی لبه داخلی و خارجی پا
5 – راه رفتن روی پاشنه پا
6 – انجام حرکات کششی درحین راه رفتن
7 – دویدن دور زمین والیبال در محیط مدرسه یا سالن ورزشی ( حتی الامکان از دویدن دور زمین بسکتبال خودداری شود )
8 – تست 540 متر دور زمین والیبال
9– انجام حرکات انفجاری قبل از گرم شدن کامل بدن
10– انجام حرکات کششی سنگین وکامل بعد از گرم شدن کامل بدن
11 – فشار آوردن به مفصل زانو در حالت زاویه 90 درجه به پایینتر
      12 – اسکاد زدن برای مفصل زانو
      13 – طناب زدن برای زنان باردار
14 – طناب زدن مستمر ( بدون مکث )
15 – دراز و نشست در حالتی که دست قلاب در پشت گردن باشد
16 – تمرین پل زدن در کشتی قبل از تقویت 3 تا 6 ماهه عضلات گردن
17 – تمرینات قدرتی برای سنین زیر بلوغ و بانوان
18 – شرکت دادن کودکان در رشته های ورزشی ( بجز ژیمناستیک ) در سن 7 سالگی و قبل از آن
      19 – برگزاری مسابقات ورزشی برای کودکان و دانش آموزان زیر 13 سال
20 – اجازه  ورزش به  افرادی  که قسمتی از بدنشان دارای عفونت می باشد .

* توصیه های لازم :

* سن شروع ورزش برای کودکان 7 سال و آن هم ژیمناستیک می باشد .
* مسابقات برای دانش آموزان زیر 13 سال بصورت فستیوال ( جشنواره ) می باشد که هدف آن صرف بردو باخت نیست بلکه تقویت روحیه پهلوانی و بازی جوانمردی ، ایثار و گذشت ، نوع دوستی ، زدن گل  و...
* تشویق افراد زیر به ورزش : بیماران قلبی – تنفسی – قند – چربی – صرع – کم خونی – ام اس – افسرده ( روحی و روانی )و..